ضربه به بینی بعد از عمل عواقب جدی برای نتیجه نهایی جراحی بینی دارد، در دوران نقاهت بعد از عمل، بینی بسیار حساس است و به دلیل تغییرات ساختاری و بافتی که در طی جراحی ایجاد شده، ضربه منجر به آسیب به ساختار داخلی و خارجی بینی میشود و این آسیب باعث تغییر شکل بینی، تورم، خونریزی یا حتی بروز مشکلات تنفسی میشود، بنابراین بیماران باید مراقبتهای ویژهای در این دوران داشته باشند و از هر گونه ضربه به بینی خود جلوگیری کنند، در این شرایط، چه تدابیری باید اتخاذ شود؟
در صورت ضربه به بینی بعد از عمل چه میشود؟
در صورت ضربه به بینی بعد از عمل، عواقب جدی برای نتیجه جراحی بینی ایجاد میشود، اولین اثر معمولا تورم و کبودی شدید است که بیشتر از حالت معمول است، ضربه باعث تغییر شکل بینی، انحراف استخوانها یا غضروفها، و اختلال در تقارن بینی میشود و همچنین، در صورت ضربه شدید، خونریزی داخلی یا خارجی رخ میدهد و در برخی موارد، مشکلات تنفسی موقتی یا دائمی نیز به وجود میآید، برای جلوگیری از این عوارض، بیمار باید فورا به جراح خود مراجعه کند.
عوارض ضربه به بینی بعد از عمل
چنانچه بعد از عمل به بینی ضربه وارد شود، عوارض مختلفی محتمل است و برخی از این عوارض موقت هستند و با اقدامات ساده برطرف میشوند، ولی بعضی موارد خطرناکتر را نباید نادیده گرفت:
خونریزی
خونریزی داخلی یا خارجی یکی از مشکلات ناگهانی است که معمولا پس از ضربههای نسبتا شدید رخ میدهد.
کبودی و ورم شدید
ناحیه بینی و اطراف چشم، به دلیل تراکم مویرگها، پس از هر ضربهای ممکن است کبود شود یا ورم کند، این حالت اگرچه در بسیاری اوقات موقتی است، اما نیاز به مراقبت دقیق دارد.
بیشتر بخوانید: تورم بعد از جراحی بینی
درد زیاد
درد پس از ضربه به بینی، با توجه به شدت ضربه در افراد مختلف است و گاهی یک درد تیز و کوتاه حس میشود و گاهی درد چندین ساعت ادامه دارد.
انحراف و کجی مجدد
در صورتی که بخشهای ترمیمشده با صدمه روبهرو شوند، بینی از فرم دلخواه دور شده یا دوباره کج میشود.
ایجاد مشکل در تنفس
گاهی ساختار داخلی بینی در اثر ضربه پس از عمل تحت فشار قرار میگیرد، که باعث گرفتگی نفس، خرخر شبانه یا حتی مشکل جریان هوا در یکی از حفرههای بینی میشود.
آسیبهای بلندمدت
اگر ضربه شدید باشد، به استخوانها و غضروفهای بینی آسیب وارد شده که میتواند به اصلاح مجدد جراحی نیاز داشته باشد.
بعد از وارد شدن ضربه چه باید کرد؟
هنگامی که بعد از عمل به بینی ضربه ای وارد شود، رعایت چند اقدام در روزهای ابتدایی مهماند که عبارتاند از:
حفظ آرامش و جلوگیری از تکانهای ناگهانی
نخست بهتر است خونسرد بمانید، چرا که هیجان و دستپاچگی فشار خون را بالا برده و خونریزی را زیاد میکند و همچنین تکانهای ناگهانی یا واکنشهای سریع میتوانند بینی را تحت تنشهای مضاعف بگذارند.
استفاده از کمپرس سرد
در ساعات اولیه در صورت ورم یا درد، کمپرس یخ بدون تماس مستقیم روی پوست میتواند تورم را کاهش دهد و باید دقت کرد که فشاری روی بینی وارد نشود، تکههای کوچک یخ باید در یک پارچه تمیز یا کیسه مخصوص یخ نگه داشته شده و بهآرامی روی بخش متورم قرار گیرند.
پیشگیری از خونریزی یا کنترل آن
برای پیشگیری یا کنترل خونریزی بعد از ضربه به بینی، سر را بالا نگه دارید و از خم شدن یا فعالیت شدید خودداری کنید، کمپرس سرد روی بینی بگذارید و از فین کردن بپرهیزید و در صورت تداوم خونریزی، فورا به پزشک مراجعه نمایید.
بیشتر بخوانید: خونریزی بعد از جراحی بینی
استفاده محدود از مسکنها
در صورتی که درد شدت گرفت، معمولا مسکنهای معمولی مثل استامینوفن یا ایبوپروفن درد را کم میکنند، بااینحال نباید به مقدار زیاد مصرف شوند، گرچه برخی از این داروها خونریزی را احتمالا کمی بیشتر میکنند، اما پزشک بهتر میتواند در این مورد راهنمایی کند.
مراجعه به پزشک متخصص
اگر درد مستمر باشد، یا ورم شدید همراه با کبودی وسیع باشد، یا نگران تغییر شکل غضروف بینی هستید، حتما باید به پزشک مراجعه شود و گاهی لازم است تصویر رادیولوژی تهیه شود تا مشخص گردد شکستگی یا جابهجایی استخوان اتفاق افتاده است یا خیر.
پیشگیری از وارد شدن ضربه به بینی بعد از عمل
برای کاهش وارد شدن ضربه به بینی، برخی راهکارهای ساده اما موثر پیشنهاد میشوند:
استفاده از بالش بلند هنگام خواب
خوابیدن به شکل مناسب مانع وارد شدن فشاری ناخواسته بر بینی میشود و بهتر است چند هفته اول، به پشت خوابید و سر بالاتر از بدن قرار بگیرد تا کمترین آسیب به بینی اعمال شود.
دوری از مکانهای شلوغ
در روزها و هفتههای نخست، حضور در اماکن پرجمعیت و شلوغ، خطر برخورد ناخواسته با افراد یا موانع را زیاد میکند و فاصله گرفتن از چنین فضاهایی، درصد زیادی از خطرات را کم میکند.
به تعویق انداختن ورزشهای پرتماس
ورزشهای گروهی یا سنگین مانند فوتبال، بسکتبال یا رزمی برای مدتی کنار گذاشته شوند، این کار برای آن است که احتمال وارد شدن ضربه به بینی کاهش یابد و فضای ایمنتری برای ترمیم وجود داشته باشد.
جلوگیری از برخورد ناگهانی
کودکان، کنجکاوند و حرکات پیشبینینشده دارند و ممکن است ناگهان دست یا اسباببازی خود را به صورت فرد بزنند، بنابراین در دوران اولیه پس از عمل، بهتر است فاصله با کودکان پرجنب و جوش رعایت شود.
چسب زدن یا آتل محافظ
چسب بینی و آتل محافظ تنها در هفتههای ابتدایی پس از عمل، نقش محافظتی محدود دارند و بیشتر برای کاهش تورم و شکلدهی به بینی استفاده میشوند و این وسایل نمیتوانند ضربههای شدید را دفع کنند، پس همچنان باید از برخورد فیزیکی جلوگیری شود.
خودداری از عطسه یا سرفه با دهان بسته
گاهی فشار بالای عطسه یا سرفه ممکن است به بینی وارد شود و فرم ترمیمی را تحت تاثیر قرار دهد، تمایل به عطسه در دوره نقاهت بهتر است طوری انجام شود که دهان باز باشد و تنش به حداقل برسد.
سوالات متداول
بهتر است به محض احساس درد شدید یا مشاهده عوارض جدی مثل خونریزی یا کجی بینی جهت بررسیهای لازم اقدام کرد، درمان سریع معمولا از مشکلات بعدی جلوگیری میکند.
هرچند ضربههای ملایم اغلب آسیب جدی ایجاد نمیکنند، اما در روزها و هفتههای نزدیک به زمان عمل، بهتر است هر گونه ضربه را جدی گرفت تا کجی یا جابهجایی قابلتوجهی رخ ندهد و در صورت نگرانی از تغییر فرم، مراجعه به پزشک توصیه میشود.
روند ترمیم بر اساس نوع عمل و ویژگیهای جسمانی متفاوت است، در بیشتر موارد، شش هفته نخست دوران پرخطرتر است، با این حال، برای رسیدن به استحکام بیشتر، حدود سه تا شش ماه زمان لازم است و در طول این بازه، مراقبتهای لازم اهمیت دارند.
در نهایت…
ضربه به بینی بعد از عمل جزء اتفاق های پیش بینی نشده ولی رایج محسوب میشود، حساسیت بینی عمل شده باعث میشود حتی فشارهای کوچک هم مشکل ساز شوند، پس ضروری است اقدامات پیشگیرانه را جدی گرفت و نباید فراموش کرد که در صورت نیاز، مراجعه فوری به پزشک و توجه به راهکارهای سادهای مثل کمپرس سرد و پایین نگهداشتن سر هنگام خونریزی میتواند از بسیاری از مشکلات جلوگیری کند.